Arbouw
De Bouwnijverheid: arbeid, gezondheid en veiligheid in 2009
Het gaat redelijk tot goed met de arbeidsomstandigheden in de bouw. Dat
blijkt uit `De bouwnijverheid: arbeid, gezondheid en veiligheid' van
Arbouw. Het verzuim is licht gestegen ten opzichte van het recordjaar
2008 en het aantal ongevallen laat al jaren een dalende trend zien. Wel
is er verontrusting over de vergrijzing in de bedrijfstak.
De laatste jaren fluctueert het verzuimpercentage in de bouw maar
weinig. In 2009 is het met twee tiende procent gestegen tot 4,7% en
daarmee zit het verzuimpercentage weer op het niveau van 2007. In 2008
werd met 4,5% het laagste verzuimpercentage ooit bereikt. Het verzuim
gedurende het tweede ziektejaar is in 2009 ruim een half procent, zodat
het totale verzuim gedurende de loondoorbetalingtermijn van twee jaar
op 5,3% uitkomt.
Het percentage werknemers met een verzuimduur van één jaar of langer is
in 2009 gestegen van 0,9% naar 1,0%. Over het algemeen zijn jongeren
vaker ziek dan ouderen, maar verzuimen gemiddeld korter. Ongeveer de
helft van alle ziektedagen wordt veroorzaakt door klachten aan het
bewegingsapparaat. Verzuim als gevolg van rugklachten, psychische
klachten en hart- en vaatziekten duren het langst en vormen ongeveer
driekwart van alle verzuimdagen.
Veiligheid
Met de veiligheid gaat het in de bouwnijverheid goed, voor zover het de
werknemers betreft die vallen onder cao's die door de dragende
organisaties van Arbouw worden afgesloten. Vanaf de beginjaren zeventig
is er sprake van een dalende trend en een halvering van het aantal
arbeidsongevallen met verzuim onder het bouwplaatspersoneel. Ook het
aantal dodelijke ongevallen en ernstige ongevallen met ziekenhuisopname
laten de afgelopen tien jaar een dalende tendens zien. Dit is in lijn
met de daling van klachten over onveiligheid bij het
bouwplaatspersoneel in de afgelopen vijftien jaar. Van het
bouwplaatspersoneel bevindt 14% zich nog regelmatig in onveilige
situaties en vindt 6% dat het met de veiligheid niet in orde is. Het
langjarig gemiddelde van arbeidsongevallen met verzuim is 4,5% en voor
2009 is dit 4,1%. Het gemiddelde percentage arbeidsongevallen voor de
mannelijke werknemers in Nederland is 4,2% (WEA 2008). De bouw, met
zijn overwegend mannelijke beroepsbevolking, houdt hiermee dus gelijke
tred.
Toch zijn de betrekkelijk positieve resultaten volgens Arbouw geen
reden om achterover te leunen. Er komen nog te veel potentieel
onveilige situaties voor. Dit betreft vooral het werken op hoogte,
werken langs wegen en werken op een rommelige en slecht toegankelijke
werkplek. Jongeren hebben nog steeds een te grote kans op een ongeval
evenals de metselaars, de dakdekkers en de timmerlieden. Van de
werknemers die wegens een arbeidsongeval hebben verzuimd, geeft 41% aan
dat zijn werkgever geen blijvende maatregelen heeft getroffen om een
dergelijk ongeval in de toekomst te voorkomen.
Het ziekteverzuim als gevolg van ongevallen heeft in 2009 tot een
aanzienlijke financiële schade voor de bouwsector geleid. Dat was in
2009 ongeveer 80 miljoen. In vergelijking tot 70 miljoen als gevolg van
ongevallen in vrije tijd of tijdens het woon-werkverkeer is dat fors te
noemen.
Ouderen
Het personeelsbestand in de bouwnijverheid veroudert doordat jongeren
minder instromen of de bouw weer snel verlaten. Bovendien zijn veel
ouderen gedwongen om langer door te werken als gevolg van veranderingen
in de sociale zekerheid en pensioenregelingen. Van de bouwpopulatie is
momenteel 40% ouder dan 45 jaar en ruim 16% is 55 jaar en ouder. De
gemiddelde leeftijd van werknemers in de bouw is verder toegenomen. Een
trend die zich naar verwachting zal doorzetten tot de jaren 2020/2025.
Arbouw verwacht dat de vergrijzingstrend zal leiden tot knelpunten op
een drietal terreinen. Ten eerste de toename van de
gezondheidsproblematiek onder de vergrijzende werknemerspopulatie en
een hiermee te verwachten autonome toename van verzuim en
arbeidsongeschiktheid. Ten tweede de krapte op de arbeidsmarkt door een
gebrek aan goed geschoolde en ervaren werknemers. Tot slot kan er een
bedrijfseconomische problematiek ontstaan door de toename van
loonkosten en kosten voor verzuim, arbeidsongeschiktheid en
productiviteitsverlies.
De Bouwnijverheid: arbeid, gezondheid en veiligheid in 2009
Bron: persbericht Arbouw
Datum: 24 september 2010