Gemeente Schiedam
Juli
Vissen achter het behang
18 juli 2007
Misschien heeft u de afgelopen tijd ook wel gelezen over de opkomst
van zilvervisjes in huishoudens. Het betreft hier niet een nieuw lid
van de karperfamilie maar insecten die zich voeden met papier. Ze
houden zich bij voorkeur op in uw boeken, of in het geval van het
Gemeentearchief, in onbetaalbare archiefstukken.
Papier-, zilver-, ovenvisje
De verschillen tussen het papiervisje, zilvervisje en het ovenvisje
zijn niet groot. En als er insecten uw boeken of het behang aan het
opeten zijn zal het u waarschijnlijk ook weinig uitmaken hoe lang of
kort hun staartharen zijn- als ze maar ophouden schade te berokkenen.
Ovenvisjes komen eigenlijk nauwelijks voor en zilvervisjes alleen op
vochtige plaatsen. Papiervisjes kunnen echter in alle delen van een
woning gedijen. In vrijwel elke woning komen kleine aantallen
zilvervisjes voor.
Cellulose en zetmeel
De overeenkomsten tussen de visjes zijn dat ze hun voedsel halen uit
zetmeel. Dat zetmeel halen ze vooral uit papier, wat ze vinden in
boeken en kranten. Ze eten tevens lijm en cellulose wat ook in (oude)
boeken voorradig is. De beestjes zijn lichtschuw en daarom vooral s
nachts actief. Een boekenkast is dus een favoriete plek, omdat er
voldoende voedsel en weinig licht is, net zoals achter het behang.
Depots
Ook het Gemeentearchief Schiedam heeft met schadelijke insecten te
maken, waaronder zilvervisjes. Omdat de meeste van onze stukken uniek
zijn (en daarom onbetaalbaar) is beheer en behoud één van onze
prioriteiten. Om bijvoorbeeld zilvervisjes tegen te gaan worden de
insecten gevangen met behulp van speciale lijmvallen. Verder worden er
geen stukken in de depots geplaatst zonder dat ze eerst grondig zijn
schoongemaakt en nagekeken.
Wat wij doen
De temperatuur van 16 tot 18 graden Celsius en de luchtvochtigheid van
50-55 % Rv in de depots is de perfecte leefomstandigheid voor papier.
Voor zilvervisjes, en andere insecten waar we op moeten letten zoals
luizen, kevers, torren, motten en kakkerlakken, is de temperatuur
echter bijna onmogelijk om in te (over)leven. De visjes kunnen dus
alleen maar van buitenaf in het archief komen, via verontreinigde
dozen of stukken. Aangezien ze overal voorkomen, kunnen we alleen maar
alert blijven en de schade beperken.
Bij u thuis
Natuurlijk kunt u bij u thuis niet dezelfde contante temperaturen
handhaven als in onze depots, maar u kunt wel het nodige doen om de
insecten tegen te gaan. Een droge atmosfeer scheppen is heel
belangrijk, want daarin kunnen de zilvervisjes zich nauwelijks
handhaven. Dus kunt u het beste zoveel mogelijk luchten bij droog weer
en bij koude en vochtige omstandigheden de woning droogstoken. Meer
bestrijding is in het algemeen gesproken niet nodig.
Achter- en voorzijde van een Zilvervis. Deze insecten kunnen 7 tot
11,5 mm lang worden. Foto Gemeentearchief Schiedam
Fotobijschrift: Achter- en voorzijde van een Zilvervis. Deze insecten
kunnen 7 tot 11,5 mm lang worden. Foto Gemeentearchief Schiedam.
Het Gemeentearchief bewaart informatie over Schiedam en Schiedammers
van 1286 tot gisteren en stelt deze gratis beschikbaar..
Het Gemeentearchief Schiedam is iedere werkdag geopend van 9 tot 17
uur en gevestigd op de derde verdieping van de nieuwbouw van het
Stadskantoor, Stadserf 1. E-mail: archief@schiedam.nl. Bezoek ook de
webstek archief.schiedam.nl en de tentoonstellingen in de Stadswinkel.