Ministerie van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid
AAN: Postbus 90801
2509 LV Den Haag
de Voorzitter van de Tweede Kamer Anna van Hannoverstraat 4
der Staten-Generaal Telefoon (070) 333 44 44
Telefax (070) 333 40 33
Binnenhof 1a
2513 AA `s-GRAVENHAGE
Uw brief Ons kenmerk
AI/03/93525
Onderwerp Datum
Jaarplan Arbeidsinspectie 12 januari 2004
./. Bijgaand stuur ik u het jaarplan 2004 van de Arbeidsinspectie.
Hieronder geef ik een samenvatting van de belangrijkste taken en daarover in het jaarplan
opgenomen prioriteiten in 2004.
De Arbeidsinspectie is toezichthouder voor een groot aantal wetten. Voor een belangrijk
deel hebben deze de bescherming van veiligheid en gezondheid van werknemers als
oogmerk. Meer dan 6 miljoen werknemers zijn voor hun veiligheid en gezondheid op het
werk gebaat bij de naleving van de wetten en regels.
Een andere belangrijke inzet levert de Arbeidsinspectie op het terrein van de arbeidsmarkt:
het tegengaan van illegale arbeid. Voor de werkgevers betekent dit, dat oneerlijke
concurrentie, die gepaard gaat met illegale inzet van arbeidskrachten, wordt bestreden. Voor
werknemers is hierbij van belang, dat de toegang tot de arbeidsmarkt niet wordt belemmerd
door mensen die niet gerechtigd zijn in Nederland te werken.
De Arbeidsinspectie zal zich in 2004 verder op de kerntaak handhaving kunnen
concentreren. Per 1 januari zullen de onderdelen, die zich bezighouden met de registratie,
onderzoek naar en het algemeen verbindend verklaren van CAO's een taak die sinds 1994
aan de Arbeidsinspectie was toegedeeld weer terugkeren naar het kerndepartement.
De prioriteit in de inzet van de inspectiecapaciteit op arbeidsomstandigheden wordt bepaald
op grond van een inschatting van de risico's. Deze risico's worden per bedrijfstak in kaart
gebracht in het nieuwe risicomodel van de Arbeidsinspectie AIRA.
`Tillen' is speerpunt in de handhaving Arbeidsomstandigheden in 2004 , omdat dit
onderwerp volgens AIRA in alle bedrijfstakken een hoog risico onderwerp is. In alle
2
bedrijfstakdirecties zal dit onderwerp in 2004 aandacht krijgen. Daarnaast zal aan toezicht
op en instructie van jongeren in verschillende projecten extra aandacht gegeven worden.
Op 1 april 2003 is de nieuwe directie Major Hazard Control (MHC) binnen de
Arbeidsinspectie gestart. Voor de directie MHC geldt dat het primaire proces direct volgt uit
de wettelijk verankerde taken zoals beschreven in het Besluit Risico's Zware Ongevallen
(BRZO '99). De directie beoordeelt door de bedrijven uit de hoogste risico-categorie
ingediende Veiligheidsrapporten (VR-beoordelingen). Daarnaast geeft de directie een
oordeel over het door bedrijven uit de minder hoge risico-categorie gevoerde beleid ter
voorkoming van zware ongevallen (1e PBZO-inspecties). Periodiek zullen bij genoemde
categorieën bedrijven inspecties uitgevoerd worden.
Op het gebied van arbeidsmarktfraude ligt de nadruk op het aanpakken van georganiseerde
illegale tewerkstelling en notoire overtreders. Prioriteit hierbij hebben Land en Tuinbouw,
Bouw, Horeca, Uitzendbureaus en de Vis - en Vleesverwerkende industrie.
Naast projectmatige inspecties voert de AI inspecties uit op basis van meldingen in het
kader van het convenant met UWV en Belastingdienst, signalen van de Arbodirecties van de
AI en uit het veld. De bij de AI binnengekomen fraudesignalen op het gebied van illegale
tewerkstelling worden, indien zij onderzoekswaardig zijn bevonden, zoveel mogelijk
meegenomen in landelijke projecten of in interventieteams.
De Arbeidsinspectie zal in 2004 verder werken aan het bestendigen en versterken van
samenwerking met andere (inspectie)diensten.
Op het terrein van de illegale arbeid en daarmee vaak gepaard gaande premie- en
belastingfraude - wordt samengewerkt met de Uitvoeringsorganisatie
Werknemersverzekeringen (UWV), de Belastingdienst, de Sociale Inlichtingen- en
Opsporingsdienst (SIOD) en met Gemeenten.
Deze samenwerking is vastgelegd in zogenaamde convenanten. Naast de bilaterale
samenwerking wordt in 2004 een landelijk dekkend netwerk van interventieteams (als
opvolger van de Regionale Interdisciplinaire Fraudeteams, de RIF's) operationeel. Dat is
opgezet voor een gestructureerde aanpak in de branches, waarin zich misstanden op dit
gebied voordoen. Met name wordt daarbij de aandacht gericht op de georganiseerde
(illegale) tewerkstelling.
Door middel van landelijke en regionale convenanten zijn voor 2004 afspraken gemaakt met
de politiekorpsen over de inzet van de vreemdelingendienst voor het taakveld "bestrijding
illegale tewerkstelling".
Op het terrein van arbeidsomstandigheden zijn samenwerkingsovereenkomsten afgesloten
met de divisie Vervoer en divisie Rail van IVW en met Staatstoezicht op de Mijnen.
Overeenkomsten zijn nagenoeg gereed met de divisie Scheepvaart van IVW en met de
Politie te Water voor activiteiten in de Binnenvaartbranche. Met de divisie Luchtvaart zal in
2004 een overeenkomst worden afgesloten.
Eveneens wordt met de VROM-Inspectie (VI) nauw samengewerkt in inspectieprojecten en
door uitwisseling van informatie. Zo worden sinds de tweede helft van 2003 de meldingen
van asbestsloop die bij de AI binnenkomen aan de VI verstrekt. Dit gebeurt ook periodiek
met de gegevens van bedrijven waarbij overtredingen zijn geconstateerd op het terrein van
asbest.
Daarnaast vindt enkele keren per jaar overleg plaats tussen de Algemeen directeur van de AI
en de Inspecteur-generaal van de IVW. Ook vindt enige malen per jaar afstemming plaats
3
met de Voedsel en Waren autoriteit. Waar samenwerking in directe zin niet mogelijk of niet
zinvol is zal worden afgestemd, teneinde ongewenste stapeling van inspectie- en
toezichtactiviteiten op bepaalde branches en bedrijven te beperken.
Naast deze bilaterale samenwerking neemt de AI ook deel aan de afstemming tussen
Inspecteurs-generaal (IG-beraad). Daar vindt gezamenlijke instrumentontwikkeling plaats
met alle inspectiediensten en wordt de regie gevoerd over de ontwikkeling van onderwerpen
en thema's die betrekking hebben op alle Rijksinspecties. Naast professionalisering van de
Rijksinspecties is een belangrijk doel om dubbel werk voor inspecties en onnodige belasting
door toezicht voor de burger te voorkomen.
In de tweede helft van het jaar is Nederland voorzitter van de EU. Voor de Arbeidsinspectie
betekent dat het organiseren van de conferentie van de SLIC (Senior Labour Inspectors
Committee). De SLIC is een raadgevend comité van de EU samengesteld uit de hoofden van
arbeidsinspecties van de EU landen..Het door Nederland geagendeerde thema is de
handhaving van de EU richtlijn "manueel hanteren van zware lasten".
De Minister van Sociale Zaken
en Werkgelegenheid,
(mr. A.J. de Geus)
Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid